Kobiety na forum

25 listopad 2011, Międzynarodowe Centrum Konferencyjne w Krzyżowej, Forum Polityczne i Gospodarcze na temat miejsca Dolnego Śląska na mapie Europy;

PANEL : ELASTYCZNE FORMY ZATRUDNIENIA
– SZANSE CZY ZAGROŻENIA NA RYNKU PRACY?

Uczestnicy panelu:

Patricia Popławska Prezes CLARENA Sp. z o.o. S.K.
Lidia Geringer de Oedenberg Posłanka Parlamentu Europejskiego
Aldona Wiktorska Święcka Uniwersytet Wrocławski
Annemarie Franke Fundacja “Krzyżowa” dla Porozumienia Europejskiego
Iwona Makowiecka Polsko Niemiecka Izba Przemysłowo Handlowa
Piotr Wrzecioniarz Politechnika Wrocławska
    
Job sharing, telepraca, zadaniowy czas pracy to rozwiązania zapisane od kilku lat w polskim prawie, a jednak stosowane z rzadkością. Dlaczego spotykają się z niechęcią zarówno ze strony pracodawców, jak i pracowników? Czy szanse, jakie stwarzają dla rozwoju zawodowego pracownika, nie mogącego w sposób tradycyjny podjąć pracy, są mniejsze niż potencjalne zagrożenia?

Wokół tych tematów toczyła się dyskusja o Elastycznych formach zatrudnienia. Czy są szansą czy zagrożeniem na runku pracy z perspektywy kobiet wypowiadały się panelistki: Patricia Popławska, Prezes CLARENA Sp. z o.o. S.K., Lidia Geringer de Oedenberg Posłanka Parlamentu Europejskiego, Aldona Wiktorska - Święcka z Uniwersytetu Wrocławskiego, Annemarie Franke dyrektor Fundacji Krzyżowa dla Porozumienia Europejskiego, Iwona Makowiecka z Polsko-Niemieckiej Izby Przemysłowo-Handlowej. Dyskusję, w zastępstwie tego dnia nominowanej na stanowisko wiceminister gospodarki Ilony Antoniszyn – Klik moderował profesor Politechniki Wrocławskiej Piotr Wrzecioniarz.

Poruszono temat zarządzania przez różnorodność (głównie płci). Różnorodność to wszystkie aspekty, w których ludzie się różnią i są podobni, zarówno te widoczne, jak: płeć, wiek, rasa, niepełno i pełnosprawność, jak i niewidoczne: orientacja seksualna, wykształcenie, doświadczenie zawodowe, postawy życiowe, itd. Te różnice widoczne są w każdym miejscu pracy, mimo że nie wszystkie z nich są zawsze rozpoznane czy też postrzegane jako istotne. Zarządzanie różnorodnością natomiast to wszystkie działania organizacji, które zmierzają do uwzględnienia i optymalnego wykorzystywania różnorodności w miejscu pracy. Dla kobiet ten aspekt jest o tyle istotny, że to one właśnie potrzebują wsparcia swojego pracodawcy w okresie wczesnego macierzyństwa i potem w okresie wychowywania dzieci, czy podczas sprawowania opieki nad przewlekle chorym członkiem rodziny. Mimo całodobowego etatu, jaki pełnią w swojej firmie, a później w gospodarstwie domowym, kobiety pracujące w Polsce na takich samych stanowiskach co mężczyźni mają znacząco mniejsze uposażenia - różnice sięgają nawet 20 proc. zarobków. Te różnice są jeszcze większe w przypadku zajmowania kierowniczych stanowisk w firmach, urzędach.

O konieczności zmiany i otwarciu na różnorodność mówiła Aldona Wiktorska Święcka. Lidia Geringer de Oedenberg zaznaczała, że każda bez wyjątku kobieta pracuje – jako niania, pielęgniarka, sprzątaczka, kucharka. Wykonuje te prace na rzecz osób trzecich – członków swojej rodziny, najczęściej łącząc te zajęcia z pracą zawodową. Pani Poseł nad kwestią zapewnienia kobietom zajmującym się domem podstawowych świadczeń tj. emerytalne czy zdrowotne pracuje w Parlamencie Europejskim.

Prezes CLARENA – Patricia Popławska przedstawiła temat od strony praktyka – osoby dającej zatrudnienie 120 osobom, w tym, 70 % tej liczby stanowią kobiety. CLARENA to  firma z nowoczesnym systemem zarządzania i motywacji pracowników, w której ułatwienia w zakresie indywidualnej organizacji pracy spełniają niejednokrotnie rolę motywacyjną. Wprowadzony system elastycznych form zatrudnienia jest szczególnie cenny dla kobiet, które urodziły dziecko i po urlopie macierzyńskim chcą wrócić do pracy lub sprawujących opiekę nad chorym dzieckiem.

Elastyczne formy zatrudnienia powinny być ulgą zarówno dla pracownika, pracownicy, jak i dla pracodawcy w przypadku niemożności świadczenia tradycyjnego zatrudnienia. Powodują, że pracownik nie wypada na kilka lat z rynku pracy – zbiera doświadczenie, zarabia, jest ubezpieczony, płaci składki (w tym ZUS), odprowadza podatki. W literaturze brakuje wiarygodnych badań, ile niepracujących osób byłoby w stanie podjąć tego typu zatrudnienie, gdyby tylko pracodawca wyraził na nie zgodę. Jednak według danych projektu Rodzic-Pracownik, realizowanego ze środków UE, co druga osoba będąca na urlopie wychowawczym chciałaby skorzystać z takiej możliwości.

W rzeczywistości bardzo trudno znaleźć polską firmę z otwartym podejściem do elastycznych form pracy. Brak wzajemnego zaufania, zbędne komplikowanie procedur, niechęć do niestandardowego organizowania pracy, to niektóre z czynników wpływających negatywnie na rozwój innowacyjnych, elastycznych form zatrudniania. Prezes CLARENA Patricia Popławska nie ma wątpliwości – wprowadzenie tych udogodnień bardzo korzystnie wpływa na motywację pracowników, lojalność wobec pracodawcy, prorodzinny klimat, a wszystko przekłada się na wymierny zysk firmy oraz stabilizację zatrudnienia kadry poprzez wspieranie rozwoju w życiu osobistym.
Udogodnienia jakie CLARENA oferuje swoim pracownikom w zakresie elastycznych form zatrudniania to ruchome godziny  pracy, możliwość pracy w domu na stanowiskach niewymagających obecności w firmie, możliwość pracy w niepełnym wymiarze godzin po wykorzystaniu urlopu macierzyńskiego, system pracy, pozwalający na natychmiastowe przesunięcia pracowników w razie nagłej nieobecności (np. choroba dziecka).

Dyskusja o elastycznych formach zatrudnienia, na plan pierwszy wysunęła istotne tło – dyskryminację kobiet na rynku pracy. Redukcja tego problemu to kluczowe wyzwanie dla Dolnego Śląska i budowania jego roli na mapie Europy. Podsumowując panel, szefowa Krzyżowej Annemarie Franke postulowała, by kobiety były uczestniczkami każdego panelu, a Profesor Jan Waszkiewicz, który włączył się do dyskusji zaapelował, by nie ideologizować problemu, ale szukać rozwiązań. Pomagać sobie w rozwiązywaniu ludzkich problemów.

By za słowami poszły czyny, Prezes CLARENY Patricia Popławska, zaraz po zakończonym panelu rozpoczęła rozmowy z władzami Krzyżowej nad wprowadzeniem na stałe do programu Forum Polityczno Gospodarczego spotkań wpływowych kobiet, by działać na rzecz wyrównania statusu kobiet i mężczyzn na Dolnym Śląsku. Propozycja spotkała się z entuzjastycznym przyjęciem, więc w przyszłym roku do Krzyżowej będą zapraszać także kobiety.

Marta Mazgaj
Foto. CLARENA